Bluszczyk kurdybanek
Glechoma hederacea
Zapomniany chwast polskich ogrodów — bogaty w kwas rozmarynowy i flawonoidy. Tradycyjnie stosowany przy schorzeniach układu oddechowego, nerek i przewodu pokarmowego.
Bluszczyk kurdybanek to płożąca się roślina z rodziny wargowych, rosnąca dziko w całej Polsce — na skrajach lasów, w ogrodach i przy drogach. Mimo że traktowany jako chwast, był przez wieki jedną z ważniejszych roślin leczniczych w medycynie ludowej Europy. Kluczowe substancje czynne: kwas rozmarynowy (silny antyoksydant i środek przeciwzapalny), flawonoidy (apigenina, luteolina), terpenoidy (marrubiin) oraz olejki eteryczne. Działanie wykrztuśne jest najlepiej udokumentowane — bluszczyk rozrzedza wydzielinę śluzową w drogach oddechowych i ułatwia jej odkrztuszanie. Tradycyjnie stosowany przy nieżycie gardła, oskrzeli, zapaleniu zatok i astmie. Zawiera też związki wspierające pracę nerek (działanie moczopędne) i wątroby. W medycynie ludowej używany zewnętrznie do gojenia ran i leczenia wyprysków.
Potwierdzone działania
- ✓ Działanie wykrztuśne — rozrzedzanie wydzieliny w drogach oddechowych
- ✓ Działanie przeciwzapalne błon śluzowych (kwas rozmarynowy)
- ✓ Wspieranie pracy nerek — działanie moczopędne
- ✓ Działanie antybakteryjne i przeciwgrzybicze (olejki eteryczne)
- ✓ Wspomaganie trawienia — żółciopędne i rozkurczowe
Stosowana część
Ziele nadziemne (zbierane w czasie kwitnienia, kwiecień–czerwiec)
Dawkowanie
Napar: 1–2 łyżeczki suszonego ziela na 250 ml wrzątku, parzyć 10 minut pod przykryciem. 2–3× dziennie. Ekstrakt suchy: 200–400 mg/dzień.
⚠ Przeciwwskazania i ostrożność
Nie stosować w dużych dawkach przez długi czas — olejek eteryczny zawiera pulegon (potencjalnie hepatotoksyczny w nadmiarze). Herbatka w normalnych ilościach jest bezpieczna. Unikać w ciąży. Nie mylić z bluszczem (Hedera helix) — całkowicie inna roślina.